Een scheervlucht over de Sentse dorpen
Aflevering 1
Inleiding
’t Sents Archief is ooit begonnen als de hobby van een pas gepensioneerde, het zoeken naar zijn voorouders. We begonnen met het op orde zetten van de boeken van de burgerlijke stand en de bevolkingsregisters. Die zaten toen immers nog verspreid over het Sentse grondgebied, een stuk in Sente, een stuk in Watervliet. Om nog niet te spreken van de parochieregisters, die zaten in Melle. Zou het niet interessant zijn om alles bijeen te brengen zodat de mensen zelf opzoekingen konden komen doen? En zo ontstond een “archief”, toen nog tussen aanhalingstekens.
Er werd al rap een stamboompje gemaakt en door de mond-tot-mondreclame zitten we ondertussen al aan meer dan 200 opgezochte stambomen. Maar gaandeweg wilden we ook graag weten wat er gebeurde in onze streek toen onze voorouders hier rondliepen. En hop, we zaten midden in de heemkunde.
En nu willen we nog een stapje verder gaan en de geschiedenis vertellen van de 5 dorpen die Sint-Laureins rijk is, Sint-Jan-in-Eremo, Sint-Laureins, Sint-Margriete, Waterland-Oudeman en Watervliet. Niet dat we de pretentie hebben om hier zo rap rap een keer een basiswerk over de geschiedenis van Sint-Laureins neer te pennen. Zie het eerder als een zwerftocht door onze dorpen, doorheen de tijd. Verre van volledig dus. Wij van ’t Sents Archief zijn amateurs hé, geen echte historici. Schiet ons dan ook niet omver als er af en toe een valse noot weerklinkt.
Die geschiedenis begint niet met ridders, kastelen of heldendichten. Ze begint met water. Veel water. En moeras. En turf. En een stelletje noeste pioniers, die hier aankwamen met hun schupken en hun rozenkrans om een boterham te verdienen, liefst met droge voeten. Want lang voor Sente straten, kapellen en caféploegen kende, was het hier nat, drassig en leeg. De eerste bewoners moesten bidden en wroeten.
Van turfstekers tot ketters, van stormvloeden tot processies, het passeert hier allemaal, met de voeten in de modder en ons hart in het verleden. In ons verhaal wandelen we door het verleden van een streek die meer heeft gezien dan vaak wordt vermoed. Van de verdronken dorpen van 1375 tot de geestelijke stormen van de Tachtigjarige Oorlog. Van de Belgische Opstand van 1830 tot de geboorte van ’t Sents Archief in de eenentwintigste eeuw. Een reis die niet altijd even recht loopt als de Sentse straten maar die wel met zorg, precisie, en af en toe een vleugje humor werd uitgestippeld.
’t Sents Archief is gaan graven in geschiedenisboeken, oude documenten, vergeelde foto’s, cafépraat, bidprentjes en bevolkingsregisters. We grepen terug naar de Verhalen van toen, Uit onze diepe schuiven, de verhalen van Raymond en de weetjes van Frankie. En ja, we kregen ook hulp van een AI-vriendje, een pienter baasje, maar geschiedkundige feiten moest je hem niet vragen, hij fantaseerde er maar op los en verzon zijn eigen geschiedenis. Maar waar we geen foto’s hadden wegens geen fotografen in de vroege tijden, heeft hij toch maar mooi wat cartoons uit zijn mouw geschud. En we vonden die eigenlijk zo goed dat we aan geen foto’s meer gedacht hebben. ’t Is eens iets anders, een brok geschiedenis met alleen maar cartoons. Ons AI-vriendje heeft er uiteindelijk zowat 200 uit zijn mouw geschud.
Wat je in de weken die komen als vervolgverhaal zult lezen wordt geen droge opsomming van feiten, jaartallen en titels, maar een tocht door ons collectief geheugen. Het wordt een levendig, historisch zo getrouw mogelijk verslag van het verleden van onze streek, verteld met veel liefde en vaak met een knipoog. Hoewel het soms zo lijkt, is het geen roman, geen fantasie, maar een verhaal dat wortelt in echte gebeurtenissen, al vertellen we het op onze manier.
Ben je er klaar voor? Dan beginnen we volgende week aan onze Scheervlucht over de Sentse dorpen.
O ja, in de 20ste en de 21ste eeuw werden wel wat verenigingen opgericht, Chiro, KLJ, volleybal, fanfares, noem maar op. Als je graag jouw vereniging of club vermeld ziet in het overzicht, geef een seintje hé. En dat geldt een beetje algemeen. We gaan er een interactieve serie van maken. Als iemand historische weetjes zou kennen die we in de tekst kunnen invoegen. Laat maar komen hé. En mocht je fouten vinden, historische of andere, kom het stilletjes in ons oor fluisteren.